1967 - Gemaal De Blocq van Kuffeler gereed

Om Zuidelijk Flevoland te kunnen maken, startte in 1960 de bouw van een dijk. Op 18 oktober 1967 werd het gemaal De Blocq van Kuffeler voor het eerst aangezet om het water uit de polder weg te pompen. Iets meer dan een half jaar later, op 29 mei 1968, viel de polder droog.

Gemaal De Blocq van KuffelerIn de polder kwamen twee plaatsen: Almere en Zeewolde. Al in 1958 was het idee geboren om in de polder een nieuwe stad te bouwen waar mensen uit Amsterdam en het Gooi konden wonen. Dit werd Almere. Zeewolde kreeg een heel andere bestemming. Het werd het centrum voor waterrecreatie. De waterhuishouding in Zuidelijk Flevoland was toen al aangepast aan de wens om grotere steden te kunnen bouwen.

De stukken landbouwgrond in Zuidelijk Flevoland zijn weer iets groter dan in Oostelijk Flevoland. De ervaring heeft geleerd dat nog grotere stukken land beter zijn voor het boerenbedrijf. Bij elke drooggelegde Flevopolder werd gekozen voor stukken land (kavels) die op dat moment het best te bewerken waren. Dat de kavels steeds groter werden laat zien dat techniek in de landbouw zich ontwikkelde.

Gemalen

Toen het gemaal De Blocq van Kuffeler klaar was, waren er in Flevoland zeven grote gemalen. Waterschap Zuiderzeeland gebruikt ze nog steeds om Flevoland droog te houden. Als we geen water wegpompen, staat namelijk binnen de kortste keren water op het land of op straat. Of erger nog, in de huizen. Drie van de gemalen staan in de Noordoostpolder: Buma (bij Lemmer), Smeenge (bij Kraggenburg) en Vissering (op Urk; deze was nog niet klaar toen de polder werd drooggelegd). Drie gemalen staan in Oostelijk Flevoland: Wortman (bij Lelystad), Colijn (bij Ketelhaven) en Lovink (tegenover Harderwijk). Het laatste gemaal staat dus in Zuidelijk Flevoland: De Blocq van Kuffeler bij Almere. De namen van de gemalen verwijzen naar mensen die hebben meegedacht of meegebouwd aan de Flevolandse polders.

Met zijn allen pompen de zeven gemalen per jaar 1,2 miljard kubieke meter water uit de polders. Dat is 1200 miljard liter. Het bestaat niet alleen uit regenwater. Veertig procent van het water dat Waterschap Zuiderzeeland wegpompt, komt uit de bodem naar boven. Dat heet: kwelwater.

In alle gemalen vind je kunst. Soms is het mooi tegelwerk of glaswerk binnen, soms is het beeldhouwwerk in de buitenmuur en soms een kunstwerk buiten. Het gemaal De Blocq van Kuffeler in Almere is een kunstwerk op zich. Het is gebouwd als de brug van een schip, van waar je uitkijkt over het grote water.


Koningin Juliana luidt in 1967 de klok in de Blocq

Koningin Juliana opende in 1967 het Gemaal De Blocq van Kuffeler door de klok te luiden. (Foto: Nieuw Land Erfgoedcentrum, Lelystad, fotocollectie RIJP, fotograaf Potuyt)

Binnenkant van Gemaal De Blocq van Kuffeler

Een kijkje binnen in Gemaal De Blocq van Kuffeler.

Trefwoorden