Tips voor milieuvriendelijk tuinieren

Chemische bestrijdingsmiddelen tegen onkruid komen na gebruik vaak terecht in het oppervlaktewater. Dit is uiteraard niet bevorderlijk voor de kwaliteit van dit water.  Bestrijdingsmiddelen kunnen schadelijk zijn voor het waterleven en het natuurlijke watermilieu verstoren. Deze tips kunnen u helpen om zo weinig mogelijk bestrijdingsmiddelen te gebruiken in uw tuin.

Onkruid voorkomen

  • Voordat de tuin wordt aangelegd kunt u al maatregelen nemen om onkruid te voorkomen. Bijvoorbeeld tegels, anti-worteldoek of bodembedekkers.
  • Zorg dat bestrating goed aansluit en gebruik schoon wit zand tussen de tegels.
  • Regelmatig vegen van de bestrating voorkomt onkruid en algen.
  • Bodembedekkende planten zorgen ervoor dat er geen ruimte is voor onkruid om te groeien. Naast planten kan ook grind, houtsnippers of schors gebruikt worden als bodembedekker.
  • Onkruid in een gazon krijgt geen kans als de grasmat goed dicht groeit. Dit kunt u bereiken door het gazon goed te onderhouden door bijvoorbeeld regelmatig gaten in de bovenlaag prikken (voor een goede beluchting) en het gras niet te kort maaien (niet korter dan 3 cm).

Onkruid milieuvriendelijk verwijderen ''

  • Pluk of graaf het onkruid met wortel en al uit. Van sommige planten soorten, zoals het zevenblad, kan elk stukje wortel weer een nieuwe plant vormen. Zorg dus dat u de hele wortel verwijdert.
  • Als het volledig verwijderen niet lukt, blijf dan het plantje weghalen, de wortel raakt uiteindelijk uitgeput en zal dood gaan.
  • Probeer het onkruid op straatverharding zoveel mogelijk zelf te verwijderen, dus zonder bestrijdingsmiddelen. De bestrijdingsmiddelen komen via de straatkolken in het oppervlaktewater terecht, waar ze schadelijk zijn voor het waterleven. En als het echt niet anders kan, dan zijn alleen middelen met glyfosaat (roundup) toegestaan.
  • Onkruid tussen tegels kan, naast weg gekrabd, ook weggebrand worden. Branders zijn te koop bij tuincentra.
  • Mos en groene aanslag op bestrating kan weggeveegd worden met heet water, een harde bezem en eventueel groene zeep.
  • Mos in een gazon kan weggehaald worden met een hark. Zaai de open plekken in het gras direct weer in, zodat het mos niet opnieuw kan aangroeien.

Onkruid chemisch verwijderen

  • Als milieuvriendelijk verwijderen niet (goed) lukt, dan is chemisch bestrijden een optie. Het waterschap is hier geen voorstander van, omdat deze bestrijdingsmiddelen in het oppervlakte water terecht kunnen komen. Dit kunt u beperken met de volgende tips;
  • Volg de voorschriften op het etiket en let op de dosering.
  • Spuit niet als het gaat regenen of bij veel wind, de middelen spoelen of waaien hierdoor sneller het oppervlaktewater in.
  • Spuit niet in de buurt van straatkolken of afvoerputjes, de bestrijdingsmiddelen kunnen via het riool in het oppervlaktewater terecht komen.
  • Bestrijdingsmiddelen op basis van vetzuren zijn minder giftig en sneller afbreekbaar.
  • In het gazon kunnen beter geen bestrijdingsmiddelen gebruikt worden, dit tast ook het gras aan.
  • Let op; niet alle bestrijdingsmiddelen in een groene fles zijn milieuvriendelijk, lees goed de etiketten.

Ziekten en plagen

Bij planten ziekten en (insecten) plagen zijn veel mensen geneigd meteen een chemisch middel te spuiten. Dit is echter lang niet altijd nodig. Kleine schades aan planten herstellen vaak vanzelf. Als u te snel spuit, dan verstoord u deze natuurlijke reactie.

Ziekten en plagen kunnen voorkomen worden door;

  • Bij plantenkeuze kunt u de planten afstemmen op de grondsoort en de standplaats (zon/schaduw). Een plant groeit dan het beste en kan door zijn sterkte bepaalde ziekten en plagen afweren.
  • Door bepaalde planten naast elkaar te zetten, worden plagen en ziekten afgeweerd. Afrikaantjes verdrijven bijvoorbeeld luis.
  • U kunt ook natuurlijke vijanden van de beestjes gebruiken. Insecten kunt u bestellen via uw tuincentrum en kweken in een hobbykasje en zorg voor een overwinteringplaats.
  • Voor een moestuin is wisselteelt het beste. Zet groenten elk jaar in een ander deel van de moestuin.
  • Kies gekeurd zaai- en plantgoed of gebruik resistente rassen (vraag hier bij de kweker of het tuincentrum naar).

Slakken

Slakken zijn lastige beestjes die voor grote schade in uw planten kunnen zorgen. Chemische slakkenkorrels zijn niet alleen schadelijk voor slakken, maar ook voor vogels, egels en padden die de slakken eten. Daarnaast kunnen de korrels in het oppervlaktewater terecht komen.  Bovendien zijn slakken vrij eenvoudig milieuvriendelijk te bestrijden.

  • Graaf een potje in met melk of bier, de slakken kruipen hier, en kunnen er niet meer uit. Er zijn ook slakkenvallen te koop via tuincentra.
  • Creëer een vochtige schuilplaats, overdag kunt u de slakken hieruit weg halen.
  • Trek natuurlijke vijanden aan, zoals egels, padden, kikkers, spreeuwen en lijsters door schuilplaatsen en voedsel in uw tuin.
  • Gevoelige planten kunt u beschermen door rond de plant bijvoorbeeld koffiedik, grond, kalk of eierschalen te leggen.
  • Aaltjes (te bestellen via het tuincentra).
  • Slakkenkorrels op basis van ferrifosfaat (ijzer (III) fosfaat).

Schimmels

Op vochtige, warme plaatsen ontstaan makkelijk schimmels. Deze kunnen uw (moes)tuinplanten behoorlijk aantasten. Dit is eenvoudig te voorkomen door:

  • Planten niet te dicht bij elkaar te planten.
  • ´s Morgens de planten water te geven in plaats van ´s avonds, zodat de bladeren niet de hele nacht nat zijn.
  • Planten aangetast met phytophtora (dit komt vooral veel voor bij aardappelen), zo snel mogelijk verwijderden. Bladeren en stengels kunt u het beste direct in een plastic zak stoppen en bij het huisafval stoppen om verspreiding te voorkomen.

Mesten

Er zijn diverse manieren om uw grond te bemesten.

  • Zaai in het najaar gras en spit het gras onder. Op deze manier brengt u organische stof in de grond en kunnen de voedingsstoffen niet uitspoelen.
  • Bemest bij voorkeur met compost of dierlijke mest, deze mest is niet alleen beter voor de plant, maar ook voor de bodemcultuur, in tegenstelling tot kunstmest.
  • Blijf met alle meststoffen uit de buurt van sloten, vaarten en tochten. Meststoffen in het water verstoren het natuurlijk evenwicht.
  • Gebruik mest in de juiste hoeveelheden, te veel mest spoelt af naar het oppervlaktewater.

Bron; Tuinwijzer van Zuiveringsschap Hollandse Eilanden en Waarden.